İçerik budama (content pruning) nedir? Hangi sayfa silinir, hangisi kalır?

İçerik budama (content pruning), sitedeki zayıf, eskimiş ya da birbirini tekrar eden sayfaları gözden geçirip her biri için güncelleme, birleştirme, dizinden çıkarma ya da silme kararı vermektir. Amaç sayfa sayısını azaltmak olmamalı. Amaç, sitedeki her sayfanın bir işe yaramasıdır. Google’a göre yalnızca siteyi taze göstermek için eski içerikleri topluca silmek sıralamalara yardım etmez.

İçerik budama, birkaç yıl önce SEO dünyasında “siteni temizle, sıralamaların yükselsin” vaadiyle popüler oldu. Bu vaadin bir kısmı doğru, bir kısmı tehlikeli. Doğru olan kısım: Yüzlerce zayıf ve birbirine benzeyen sayfası olan bir site, bu sayfaları toparladığında genellikle daha iyi performans gösterir. Tehlikeli olan kısım: Trafik raporuna bakıp “son 12 ayda tıklama almayanları sil” diye toplu karar vermek. Bu yazıda budamanın ne zaman işe yaradığını, hangi verilerle karar verileceğini ve e-ticaret sitelerinde neyin budanacağını anlatıyorum.

Google içerik silmek hakkında ne diyor?

Google’ın “Faydalı, güvenilir ve kullanıcı odaklı içerik oluşturma” belgesinde, arama motoru odaklı içeriğin uyarı işaretleri arasında şu soru var: Sıralamalarınıza yardım edeceğini, siteyi bir şekilde “taze” göstereceğini düşündüğünüz için çok sayıda yeni içerik ekliyor ya da çok sayıda eski içeriği kaldırıyor musunuz? Google bu sorunun cevabını parantez içinde veriyor: Hayır, yardım etmez.

Aynı belgede bir uyarı daha var: İçerik ciddi şekilde değişmediği halde sayfaların tarihini değiştirip yeni gibi göstermek. Bu da budamayla sık karıştırılan bir alışkanlık. Yazının tarihini güncellemek, yazı gerçekten güncellenmediyse hiçbir şey kazandırmaz.

Bu iki uyarıdan çıkan sonuç şu: Budamanın amacı Google’a “bakın, siteyi temizledim” mesajı vermek olamaz. Budama, kullanıcının karşısına çıkan sayfaların kalitesini artırmak için yapılır. Silmek bu işin yalnızca bir parçasıdır, çoğu zaman en küçük parçası.

Budama hangi sitelere gerekir?

Her siteye gerekmez. 40 yazılık bir blogda en mantıklısı o 40 yazıyı tek tek iyileştirmektir. Budama şu durumlarda gündeme gelir:

• Yıllardır içerik yayınlanan ve yazı sayısı yüzleri bulan bloglar.
• Aynı konuda birden fazla yazının birbirinin sıralamasını böldüğü siteler. Bunu anahtar kelime yamyamlığı yazısında anlattım.
• Search Console’da “Tarandı, şu anda dizine eklenmemiş” ve “Keşfedildi, şu anda dizine eklenmemiş” satırları büyüyen siteler.
• Bir çekirdek güncelleme sonrası genel trafik kaybı yaşayan ve kalitesini gözden geçirmesi gereken siteler.
• Kampanya, etiket ve kalıcı olarak satıştan kalkmış ürün sayfaları birikmiş e-ticaret siteleri.

Budama adaylarını nasıl bulursunuz?

Önce sitedeki bütün dizine eklenebilir adreslerin listesini çıkarın. XML site haritası iyi bir başlangıçtır, ama site haritasında olmayan sayfalar da olabilir. Bir tarama aracıyla siteyi taramak daha eksiksiz bir liste verir.

Sonra her adres için şu verileri yan yana getirin:

Veri	Kaynak	Neyi gösterir?
Gösterim, tıklama, ortalama pozisyon (son 12-16 ay)	Search Console Performans raporu	Sayfanın aramada talep görüp görmediği
Sayfanın aldığı sorgular	Search Console, sayfa filtresi	Başka bir sayfayla aynı sorguyu paylaşıp paylaşmadığı
Dönüşüm, satış ya da form	Google Analytics açılış sayfası raporu	Sayfanın iş açısından katkısı
Dış linkler	Search Console Bağlantılar raporu ya da bir backlink aracı	Sayfa silinirse kaybedilecek link
Dizine ekleme durumu	URL Denetleme ya da Sayfa dizine ekleme raporu	Google’ın sayfayı dizinde tutup tutmadığı

Tek bir veriyle karar vermeyin. Son bir yılda 30 tıklama alan bir sayfa iki satış getirmiş olabilir. Hiç tıklama almayan bir sayfa da sektörün en bilinen sitesinden link alıyor olabilir. Search Console Performans raporunu nasıl okuyacağınızı Search Console performans raporu yazısında anlattım.

Mevsimsel konulara dikkat edin. “Yılbaşı hediye fikirleri” yazısı yılın on ayı tıklama almaz, Aralık’ta sitenin en çok okunan yazısı olur. Bu yüzden en az 12 aylık veriye bakın. Search Console 16 aya kadar veri tutar.

Beş karar

Her aday sayfa için şu beş karardan biri verilir. Sırayla sorun, ilk “evet” kararı belirler.

Güncellemek

Konu hâlâ aranıyor ve bu konuyu karşılayan tek sayfa bu mu? Öyleyse sayfayı silmeyin, güncelleyin. Eskimiş bilgileri düzeltin, rakiplerin cevapladığı ama sizin atladığınız soruları ekleyin, cevabı ilk paragrafa taşıyın. Bu işin ayrıntılarını eski içerikleri güncellemek yazısında anlattım. Budama adaylarının çoğu aslında güncelleme adayıdır.

Birleştirmek

Aynı sorguyu hedefleyen birden fazla sayfa var mı? Öyleyse en çok trafik, link ve dönüşüm alanı ana sayfa olarak seçin. Diğer sayfalardaki özgün bilgileri ona taşıyın, sonra eski adresleri ana sayfaya 301 ile yönlendirin. Site içindeki linkleri de doğrudan yeni adrese güncelleyin. Yönlendirme zinciri bırakmayın.

Yönlendirmek

Konu artık geçersiz ama sayfa link ya da trafik alıyor mu? Örneğin artık var olmayan bir hizmetin sayfası ya da süresi dolmuş bir mevzuatı anlatan bir yazı. En yakın güncel sayfaya 301 verin. Yönlendirme yapılacak sayfa gerçekten ilgili olmalı. İlgisiz bir sayfaya ya da ana sayfaya yapılan yönlendirmeleri Google çoğu zaman soft 404 olarak değerlendirir.

Dizinden çıkarmak

Sayfa kullanıcı için gerekli ama aramada karşılığı yok mu? Kampanya koşulları, teşekkür sayfaları, üyelik sözleşmesi gibi. Bu sayfaları silmeyin, noindex ekleyin. Kullanıcı sayfaya ulaşmaya devam eder, Google sayfayı dizinden çıkarır.

Silmek

Yukarıdakilerin hiçbiri değilse sayfa silinebilir: konusu geçersiz, trafiği yok, linki yok, yerini tutan bir sayfa yok. Sayfa 404 ya da 410 dönsün. Silinen sayfaya giden iç linkleri kaldırın ve adresi site haritasından çıkarın. Bu kararı en son seçenek olarak düşünün.

E-ticaret sitelerinde budama

E-ticaret sitelerinde budama adayları blog yazılarından çok, sitenin kendiliğinden ürettiği sayfalardır.

Etiket sayfaları en sık karşılaştığım aday. Birkaç ürünü listeleyen, birbirine benzeyen yüzlerce etiket sayfası dizinde ince sayfa olarak birikir. Bunların çoğu noindex ile dizinden çıkarılabilir ya da tamamen kapatılabilir.

Süresi dolmuş kampanya sayfaları ikinci aday. “Kasım indirimleri 2023” gibi bir sayfa link aldıysa güncel kampanya sayfasına yönlendirilebilir. Her yıl tekrar eden kampanyalar için sabit bir adres kullanmanın neden daha iyi olduğunu kampanya sayfaları yazısında anlattım.

Kalıcı olarak satıştan kalkan ürünler üçüncü aday. Burada karar ürünün durumuna göre değişir: Geçici olarak stokta olmayan bir ürün sayfası kalmalıdır, kalıcı olarak kaldırılan bir ürün ise yerini tutan ürüne ya da kategoriye yönlendirilebilir. Bunu stokta olmayan ürünler yazısında ayrıntılı anlattım.

Filtre ve parametre adresleri dördüncü aday. Bunlar çoğu zaman budamadan çok tarama ayarı gerektirir. Filtreli gezinme SEO yazısında bunu anlattım.

Budamadan sonra ne izlenmeli?

Değişiklikleri yaptığınız tarihi not edin. Birleştirilen ve yönlendirilen adreslerin listesini saklayın. Birkaç ay sonra bu listeye dönüp yönlendirmelerin hâlâ çalıştığını kontrol etmek isteyeceksiniz.

İlk haftalarda Search Console’da 404 sayısında artış görmeniz normaldir. Bu silinen sayfaların raporlanmasıdır, bir hata değildir. İzlemeniz gereken asıl veri, birleştirilen ve güncellenen sayfaların gösterim ve tıklamalarıdır. Bu sayfaların performansı iki üç ay içinde artmıyorsa birleştirme yeterince iyi yapılmamış olabilir. Eski sayfalardaki önemli bölümlerin yeni sayfaya gerçekten taşınıp taşınmadığına bakın.

Budamadan sonra sitenin genel trafiğinde küçük bir düşüş de görebilirsiniz. Silinen sayfalar az da olsa tıklama alıyordu. Bu düşüş, ana sayfaların performansındaki artışla dengelenmiyorsa kararları gözden geçirin. Sonuçları nasıl ölçeceğinizi SEO sonuçları nasıl ölçülür? yazısında anlattım.

Budamada yapılan hatalar

En sık gördüğüm hata toplu silme. “Son bir yılda 10 tıklamanın altında kalan bütün yazıları sil” kararı, link taşıyan, mevsimsel ya da satışa yakın sayfaları da götürür. Her adayı tek tek değerlendirmek zaman alır, ama bu işin kestirmesi yok.

İkinci hata, silinen onlarca sayfanın topluca ana sayfaya yönlendirilmesi. Kullanıcı aradığını bulamaz, Google da bu yönlendirmeleri çoğu zaman soft 404 sayar.

Üçüncü hata, budamayı tek seferlik bir temizlik sanmak. İçerik yayınlamaya devam eden her site zamanla yeni zayıf sayfalar biriktirir. Yılda bir gözden geçirme takvimi, büyük ve riskli bir temizliğe ihtiyaç duymamanın en kolay yoludur.

Budama kararlarını bir tabloda topladığınızda hangi konularda içeriğin eksik kaldığı da görünür hale gelir. Bu, bir sonraki içerik planının çıkış noktasıdır. Sitenizin içerik envanterini birlikte gözden geçirmek isterseniz SEO danışmanlığı sayfasına göz atabilirsiniz.