Sayfalama (pagination) SEO: Kategori ve blog listeleri nasıl kurulmalı?

Sayfalama (pagination), çok sayıda ürünü ya da yazıyı listeleyen bir sayfanın birden fazla sayfaya bölünmesidir. SEO açısından doğru kurulum üç kurala dayanır: Her sayfanın ?page=2 gibi kendine ait bir adresi olmalı, her sayfa kendi adresini canonical olarak göstermeli ve sayfalar birbirine normal HTML linklerle bağlanmalı. Google, rel="next" ve rel="prev" etiketlerini artık kullanmıyor.

Sayfalama sıkıcı bir konu gibi görünür, ama e-ticaret sitelerinde ürünlerin önemli bir kısmına Google’ın ulaştığı tek yol çoğu zaman budur. 600 ürünlük bir kategoride ilk sayfa 24 ürün gösteriyorsa, geri kalan 576 ürüne giden linkler 2. sayfadan 25. sayfaya kadar dağılmış durumdadır. Bu sayfalar yanlış kurulursa, o ürünler Google için menüden ve site haritasından başka yolu olmayan sayfalar haline gelir. Bu yazıda Google’ın e-ticaret sayfalama belgesindeki önerileri ve sahada en sık gördüğüm hataları anlatıyorum.

Her sayfanın kendi adresi olsun

Google’ın ilk önerisi her sayfaya benzersiz bir adres vermektir: /erkek-bot/?page=2 ya da /erkek-bot/sayfa/2/ gibi. Adres biçiminin bir önemi yok, önemli olan her sayfanın doğrudan açılabilen kalıcı bir adresi olmasıdır.

Sayfa numarasını # işaretinden sonra yazmayın. /erkek-bot/#page=2 gibi bir adresi Google ayrı bir sayfa olarak görmez, çünkü adresin # sonrasını dikkate almaz. Bu yapıda 2. sayfa ve sonrası Google için hiç yoktur.

Sayfa numarası olmayan ama ürün listesi her ziyarette değişen yapılardan da kaçının. Liste sırasının sabit olması, Google’ın her sayfayı her taradığında aynı ürünleri görmesini sağlar.

Canonical: Her sayfa kendini göstersin

En sık gördüğüm hata, 2. ve sonraki sayfaların canonical etiketinin birinci sayfayı göstermesidir. Mantığı anlaşılır: “Bunlar aynı kategorinin devamı, Google birinci sayfayı sıralasın.” Ama Google’ın belgesi tam tersini söylüyor: Serinin ilk sayfasını canonical olarak kullanmayın, her sayfaya kendi canonical adresini verin.

Sebep basit. Canonical, “bu sayfa şu sayfanın kopyasıdır” demektir. 2. sayfa birinci sayfanın kopyası değildir, başka ürünleri listeler. Google canonical’a uyup 2. sayfayı birinci sayfayla birleştirirse, 2. sayfadaki ürünlere giden linkleri de görmezden gelebilir.

İstisna, bütün ürünlerin tek sayfada listelendiği “Tümünü göster” sayfasıdır. Böyle bir sayfa varsa ve hızlı açılıyorsa, sayfalı sayfaların canonical’ı ona verilebilir. Ama yüzlerce ürünü tek sayfada yüklemek çoğu e-ticaret sitesinde hız sorunu yaratır. Bu yüzden bu yöntemi pek önermiyorum.

Sayfalar arasında normal linkler

Google, sayfaları linkleri takip ederek bulur. Sayfa numaraları <a href="/erkek-bot/?page=2"> biçiminde normal HTML linkler olmalıdır. JavaScript ile çalışan, adresi olmayan bir “Sonraki” düğmesi Google için link değildir.

Google’ın belgesi, her sayfadan bir sonraki sayfaya link verilmesini öneriyor. Birinci sayfaya da her sayfadan link verebilirsiniz. Böylece Google, kategorinin ana sayfasının serinin başı olduğunu anlar.

Uzun serilerde sayfa numaralarının nasıl gösterileceği de önemlidir. Yalnızca “Önceki” ve “Sonraki” linkleri olan 40 sayfalık bir seride, 40. sayfaya ulaşmak için 39 sayfa geçmek gerekir. “1, 2, 3 … 10, 20, 30, 40” gibi ara sayfalara link veren bir yapı, derindeki sayfaların tıklama derinliğini azaltır.

rel=next ve rel=prev

Bu iki etiket uzun yıllar sayfalamanın standart çözümüydü. Google 2019’da bunları artık kullanmadığını açıkladı ve sayfalama belgesinde de bunu yazıyor. Etiketler zarar vermez ve Google’a göre başka arama motorları kullanabilir. Sitenizde varsa kaldırmanıza gerek yok, ama Google için tek başlarına bir işe yaramazlar. Google için iş gören, sayfalar arasındaki normal linklerdir.

2. sayfa ve sonrasına noindex

Sık sorulan bir soru: “Sayfa 2, sayfa 3 Google’da çıkıyor, bunlara noindex ekleyeyim mi?” Çoğu durumda eklemeyin.

Bu sayfalar, listenin derinindeki ürünlere ve yazılara giden linkleri taşır. noindex eklemek bu sayfaları dizinden çıkarır, ama uzun süre noindex kalan sayfalardaki linkler zamanla daha az takip edilebilir. Kazancınız, site: aramasında daha az sonuç görmek olur. Kaybınız, derindeki ürünlerin daha zor bulunması olabilir.

Sayfalı sayfaların gerçek aramalarda birinci sayfanın önüne geçmesi nadirdir. Google, “erkek bot” aramasında genellikle kategorinin birinci sayfasını gösterir. Search Console’da 2. sayfanın birinci sayfadan fazla gösterim aldığını görürseniz, o zaman sorun vardır ve genellikle birinci sayfanın başlığında ya da içeriğinde bir zayıflığa işaret eder.

Filtre ve sıralama varyasyonları ise farklıdır. Google’ın belgesi, aynı listenin ?sirala=fiyat gibi varyasyonlarının dizine girmesini noindex ile ya da taramayı robots.txt ile engellemeyi öneriyor. Bunu filtreli gezinme SEO yazısında ayrıntılı anlattım.

“Daha fazla yükle” ve sonsuz kaydırma

Birçok e-ticaret sitesi sayfa numaralarını kaldırıp “Daha fazla ürün göster” düğmesi ya da sonsuz kaydırma kullanıyor. Kullanıcı için rahat bir yapı, ama Google için risklidir: Google’ın belgesine göre Google’ın tarayıcıları düğmelere tıklamaz ve sayfayı aşağı kaydırmaz.

Bu yapılar şu şartla sorun çıkarmaz: Düğmenin ya da kaydırmanın arkasında, her bölümün kendi adresi olan bir sayfalama yapısı olmalıdır. Pratikte şöyle kurulur:

• “Daha fazla yükle” düğmesi aslında <a href="/erkek-bot/?page=2"> bir linktir. JavaScript çalıştığında bu linke tıklanınca ürünler aynı sayfaya eklenir. JavaScript çalışmadığında ya da Google linki takip ettiğinde 2. sayfa normal bir sayfa olarak açılır.
• Sonsuz kaydırmada yeni ürünler yüklendikçe tarayıcıdaki adres History API ile ?page=2, ?page=3 olarak güncellenir. Bu adresler doğrudan açıldığında o bölümün ürünlerini göstermelidir.
• Google’ın tembel yükleme belgesi, sonsuz kaydırmada her bölüme kalıcı ve benzersiz bir adres verilmesini, sayfa numaralarının mutlak olmasını (?page=12 gibi) ve bölümlerin sırayla birbirine bağlanmasını öneriyor.

Sitenizin bu şekilde kurulup kurulmadığını görmek kolay: Kategori sayfasında tarayıcıda JavaScript’i kapatın. Sayfa numaraları ya da “Daha fazla yükle” linki hâlâ çalışıyor ve sizi 2. sayfaya götürüyorsa yapı doğrudur. Tembel yüklemenin diğer tarafını lazy loading SEO yazısında anlattım.

Başlık ve açıklama

Google’ın belgesine göre sayfalı sayfaların başlıklarının benzersiz olması zorunlu değil. Yine de başlığa ve meta açıklamaya “Sayfa 2” eklemek iyi bir alışkanlıktır: Search Console raporlarında sayfaları ayırt etmeyi kolaylaştırır ve kullanıcı arama sonucunda neye tıkladığını bilir.

Kategori metni yalnızca birinci sayfada olsun. Aynı giriş metnini 25 sayfanın hepsinde göstermek, sayfaları birbirine benzetir ve birinci sayfanın metnine bir şey katmaz. Kategori metninin nasıl yazılacağını kategori sayfası SEO rehberinde anlattım.

Sayfa başına kaç ürün?

Kesin bir sayı yok. Sayfa başına ürün sayısı arttıkça seri kısalır ve derindeki ürünler yüzeye yaklaşır, ama sayfa ağırlaşır. Görseller tembel yükleniyorsa 48 ürün çoğu sitede hızlı açılır. Mobilde hız ölçümünüzü bozmadan sayfa başına ürün sayısını artırabiliyorsanız artırın.

Kontrol listesi

Sitenizdeki sayfalamayı şu sorularla kontrol edin:

1. Her sayfanın # içermeyen kendi adresi var mı?
2. 2. sayfanın canonical etiketi kendi adresini mi gösteriyor?
3. Sayfa numaraları kaynak kodda normal <a href> linkleri mi?
4. JavaScript kapalıyken 2. sayfaya ulaşılabiliyor mu?
5. Sıralama ve filtre varyasyonları dizinden uzak tutuluyor mu?
6. Kategori metni yalnızca birinci sayfada mı?

Hazır altyapılarda bu ayarların bir kısmı sizin elinizde olmayabilir. Kaynak koddaki canonical ve link yapısına bakıp sorunları altyapı firmasına iletebilirsiniz. Sitenizin sayfalama ve tarama yapısını birlikte incelemek isterseniz e-ticaret SEO danışmanlığı sayfasına göz atabilirsiniz.